దక్షిణ కైలాసం - లక్ష్మీ పద్మజ దుగ్గరాజు

dakshina kailasam

ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రం లోని కర్నూల్ జిల్లాలోని ప్రసిద్ద శైవ క్షేత్రం శ్రీశైలం . జ్యోతిర్లింగాలలో ఇది రెండవది . ఇక్ష్వాకులు , పల్లవులు , విష్ణు కుండినులు , చాళుక్యులు , కాకతీయులు , రెడ్డి రాజులు, విజయనగర రాజులు ,ఛత్రపతి శివాజీ వంటి ఎందరో సేవలు చేసిన మహా పుణ్య క్షేత్రం ఈ  శ్రీశైలం . 4 వైపులా 4 ద్వారములు , 4 విఅపులా 4 ఎత్తైన గోపురములతో అభేద్యమైన కట్టడం శ్రీశైలం . ఇక్కడ అమ్మవారు భ్రమరాంబిక దేవి . శ్రీశైల క్షేత్రం ఒక భాస్కర క్షేత్రం అని గోకర్ణ పురాణంలో ప్రస్తుతించడం జరిగినది . భ్రమరాంబ దేవి అష్టా దశ శక్తి పీఠాలలో ఒకటి .

తమిళ , తెలుగు , కన్నడ  భాషల్లో శ్రీశైల క్షేత్ర చరిత్ర ప్రస్తావన విస్తారంగా అగుపిస్తుంది . శ్రీశైలానికి శ్రీ పర్వతం , శ్రీగిరి , సిరిగిరి , శ్రీశైలము అని మొదలైన పేర్లు వున్నాయి .శ్రీ అంటే సంపద శైలం అంటే పర్వతం అని అర్ధం కనుక శ్రీశైలం అంటే సంపద్వంతమైన పర్వతం అని అర్ధం చెప్పబడినది . శ్రీశైలం ని శ్రీ కైలాసం అని దక్షిణ కైలాసం అని కూడా విశ్వసిస్తారు . క్రీ శ 1313 లోని ఒక శాసనం ప్రకారం పార్వతీ పరమేశ్వరులు ఈ పర్వతం పై నివసించారనే విశ్వాసం వున్నట్టు ప్రస్తావించడమైనది .

పూర్వం అరుణాసురుడు అనే రాక్షసుడు ఈ విశ్వాన్ని పరిపాలించాడు . అతడు చాలా కాలం గాయత్రీ మంత్రాన్ని జపిస్తూ బ్రహ్మ కోసం తపస్సు చేసాడు . అతడి తపస్సుకి మెచ్చి బ్రహ్మ అతడు కోరిన 2 వరాలు ఇచ్చాడు . అవేమనగా ద్విపదాలచే మరియు చతుష్పదాలచే తనకి మరణం లేకపోవడం  ( అనగా మనిషి చే గానీ జంతువూ చేతకానీ మరణం లేకపోవడం ) . ఈ వరం గురించి తెలుసుకున్న దేవతలు భయపడి ఆదిశక్తిని ప్రార్ధించారు . అమ్మవారు ప్రత్యక్షమై అరుణాసురుడు తన భక్తుడని , అతడు గాయత్రీ మంత్రం జపిస్తున్నంత వరకూ అతడిని ఎవరూ ఏమీ చేయలేరని చెప్తుంది .అటుపిమ్మట దేవతలు తమ గురువైన బృహస్పతిని అరుణాసురుడి వద్దకు పంపిస్తారు .

అరుణాసురుడు బృహస్పతి రాకకు ఆశ్చర్యం వ్యక్తం చేస్తాడు . దానికి బృహస్పతి మనిద్దరం ఒకే మంత్రాన్ని జపిస్తూ అమ్మా వారిని పూజిస్తున్నాం అందుకే వచ్చానని సెలవిస్తాడు . కావున ఈ రాకలో వింత ఏమీ లేదని చెప్తాడు . అపుడు అరుణాసురుడు దేవతలు జపించే మంత్రాన్ని నేనెందుకు జపించాలి అని గాయత్రీ మంత్రాన్ని జపించడం మానేస్తాడు . దానికి కోపించిన ఆదిశక్తి భ్రమర రూపం ధరించి అసంఖ్యాకంగా భ్రమరాలను సృష్టిస్తుంది ఆ భ్రమరాలు అన్నీ అరుణాసురుడిని అతని సైన్యాన్ని సంహరిస్తాయి .

శ్రీశైలం లోని శివుడిని మల్లికార్జున స్వామి గా ,,, అమ్మా వారిని భ్రమరాంబ గా పూజిస్తారు . శ్రీశైలంలో  శ్రీ భ్రమరాంబ  మల్లికార్జున స్వామి వారల దేవస్థానం ప్రసిద్ధమైనది . ఇక్కడ మల్లెల తీర్ధం లో స్నానం చేస్తే పాపాలు నశించి ముక్తి పొందుతామని అచంచల విశ్వాసం. శ్రీ శైల దేవస్థానం అభేద్యమైన ప్రాకరములతో అద్భుతమైన శిల్ప సంపదతో నిర్మించడం జరిగింది . ప్రధాన గర్భాలయం మాత్రం ఎటువంటి శిల్ప సంపద లేకుండా ముష్కరుల బారి నుండీ రక్షించాబడడానికి కట్టినట్టు గా వుంటుంది .

భ్రమరాంబిక  అమ్మవారి సన్నిధి మాత్రం అద్భుతమైన శిల్ప కళతో , అందమైన శిలా తోరణాలతో కూడిన స్థాభాలతో నిర్మించబడింది . అమ్మవారి గుడి వెనుక భాగాన గోడకి చెవి ఆనించి వింటే ఝుమ్మనే భ్రమర నాదం వినిపిస్తుంది . శ్రీశైల క్షేత్రం లో చూడ దాగిన దేవాలయాలు మరియు ప్రదేశాలు ఎన్నో మరెన్నో . అందులో ముఖ్యంగా,,,

మనోహర గుండం ,, ఇందులో నీరు చాలా చాలా స్వచంగా వుంటుంది . ప్రధాన దేవాలయం వెనుక భాగాన పంచ పాండవులు 5 గుడులు నిర్మించి 5 శివ లింగాలను ప్రతిష్టించారు

నాగ్ ప్రతిమలు  వృద్ధ మల్లికరుజున లింగం – ఈ లింగం ముడతలు పడిన ముఖంలా వుంటుంది . అందువల్ల దీనిని వృద్ధ మల్లికార్జును అని భావిస్తారు .

అద్దాల మండపం  పాతాళ గంగ – ఇక్కడి త్రేతా యుగం నాటి ఆంజనేయ స్వామి గుడి ప్రసిద్ది  శ్రీశైల శిఖరం .. ఇక్కడ నంది వంటి రోటిలో నవ ధాన్యాలు వేస్తూ తిరగలి తిప్పుతూ అనంత దూరం లో వున్నా శ్రీశైల శిఖరాన్ని చూడ దానికి ప్రయత్నించాలి . అటువంటప్పుడు శిఖర దర్శనం కలిగేతే వారికి త్వరలోనే మరణం సంభవించి మోక్షం పొందుతారని విశ్వాసం . 

పాల ధార , పంచధార,,,,, అది శంకరాచార్యుల వారు తపస్సు చేసిన స్థలం , సౌందర్య లహరిని స్తుతించిన స్థలం  శ్రీశైలం కి 2,౩,4 కిలో మీటర్ల దూరం లో అనేక చూడ దాగిన ప్రదేశాలు వున్నాయి. శ్రీశైలానికి రవాణా సౌకర్యం కేవలం రోడ్డు రవాణా మాత్రమే . హైదరాబాద్ , విజయవాడ , గుంటూరు నగరాలకు చేరుకున్న తర్వాత కర్నూల్ వరకు రైలు రవాణా మార్గం ద్వారా వచ్చి అక్కడి  నుండీ రోడ్డు మార్గాన శ్రీశైలం చేరుకోవచ్చు . శ్రీశైల క్షేత్రం  నల్లమల అడవుల్లో ఎత్తైన ప్రాంతంలో వుండటం వల్ల ఘాట్ రోడ్ మీద ప్రయాణం కొంచెం ఉద్వేగ భారితంగానూ వుత్సాహంగానూ కుడా వుంటుంది.

సర్వేజనా సుఖినో భవంతు
లోకా సమస్తా సుఖినో భవంతు 

మరిన్ని వ్యాసాలు

నాన్న కి ప్రేమతో...
నాన్న కి ప్రేమతో...
- ఉషాభగావతి పేరి
కట్టమంచి రామలింగారెడ్డి.
కట్టమంచి రామలింగారెడ్డి.
- డా.బెల్లంకొండ నాగేశ్వరరావు.
పద్మశ్రీ నేరెళ్ళ వేణుమాధవ్.
పద్మశ్రీ నేరెళ్ళ వేణుమాధవ్.
- డా.బెల్లంకొండ నాగేశ్వరరావు.
పాలగుమ్మి పద్మరాజు.
పాలగుమ్మి పద్మరాజు.
- డా.బెల్లంకొండ నాగేశ్వరరావు.
హరికథా చక్రవర్తి ఆదిభట్ల నారాయణదాసు.
హరికథా చక్రవర్తి ఆదిభట్ల నారాయణదాసు.
- డా.బెల్లంకొండ నాగేశ్వరరావు.